Η Ζωοδόχος Πηγή στο Μπαλουκλί και το θαυμαστό αγίασμα

Μεγάλη γιορτή σήμερα: Η Παρασκευή της Διακαινησίμου είναι αφιερωμένη στη Ζωοδόχο Πηγή. Τα ονόματα που γιορτάζουν είναι: Ζωή, Ζώης, Ζήσης, Ζήσιμος, Ζησούλα, Ζωΐτσα, Ζωζώ, Πηγή, Κρήνη, Κρηνιώ. Η Ζωοδόχος πηγή, ως Πηγή Ζωής, είναι κινητή εορτή και εορτάζει την Παρασκευή της Διακαινησίμου εβδομάδος, δηλαδή 5 μέρες μετά το Πάσχα.

Με αφορμή τη σημερινή γιορτή μεταφέρω και εντυπώσεις από παλιότερη περιπλάνησή μου στην Πόλη των πόλεων:
Η εορτή έχει τις ρίζες της στο Βυζάντιο και συνδέεται με τον ιερό ναό στο Μπαλουκλί της Κωνσταντινούπολης. Ο ιστορικός ναός της Ζωοδόχου Πηγής, βρίσκεται έξω από τα τείχη της Κωνσταντινούπολης, από τη δυτική πύλη της Σηλυβρίας, όπου παραθέριζαν την άνοιξη οι Βυζαντινοί αυτοκράτορες και παραμένει μέχρι σήμερα τόπος προσκυνήματος.

Πολλοί Έλληνες όταν πραγματοποιούν οδοιπορικό στην Πόλη επισκέπτονται το Μπαλουκλί για το θαυμαστό Αγίασμα, για να προσκυνήσουν τους τάφους των Πατριαρχών και να δουν τη στέρνα με τα παραδοσιακά ψάρια. Aκόμη και Tούρκοι πηγαίνουν στην εκκλησία αυτή, και παίρνουν αγιασμένο νερό. Στον ναό αυτό θεραπεύθηκαν η αυτοκράτειρα Ζωή, οι αυτοκράτορες Ιουστινιανός, Λέοντας Σοφός, Ρωμανός Λεκαπηνός, ο Ανδρόνικος Γ΄, ο Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως Στέφανος, ο Ιεροσολύμων Ιωάννης, πλήθος κληρικών, μοναχών και απλών πιστών. Τον 14ο αιώνα ο Νικηφόρος Κάλλιστος παραθέτει έναν κατάλογο 63 θαυμάτων.

Σύμφωνα με την παράδοση, η Παναγία υπέδειξε σε έναν μετέπειτα αυτοκράτορα πηγή με θαυματουργό νερό, που συνδέθηκε με θεραπείες και ευεργεσίες. Απ’ εδώ διαδόθηκε ο τύπος της Παναγίας Ζωοδόχου Πηγής σε όλο τον ορθόδοξο κόσμο.

Πέρα όμως από θρύλους και παραδόσεις, η Παναγία μητέρα του Χριστού και μητέρα πάντων των χριστιανών, παραμένει για όλους μας η Πηγή της Ζωής, καθότι Εκείνη έφερε τη Ζωή, το Χριστό στον κόσμο, ελπίδα και προστασία μας.

Ως ταξιδευτής στην Κωνσταντινούπολη δεν παρέλειψα να προσκυνήσω στο Αγίασμα του Μπαλουκλί, το 1991 για πρώτη φορά. «Μπαλούκ» στα τουρκικά σημαίνει ψάρι μας εξήγησε ο ξεναγός και η παράδοση μας λέει πως εκεί δίπλα στο αγίασμα, στις 23 Μαΐου 1453 μ.Χ. ένας καλόγερος τηγάνιζε ψάρια, όταν κάποιος του έφερε την είδηση πως πήραν την Πόλη οι Τούρκοι. Ο καλόγερος απάντησε πως μόνο αν τα ψάρια που τηγάνιζε έφευγαν απ΄ το τηγάνι και έπεφταν μέσα στο αγίασμα θα πίστευε ότι έγινε κάτι τέτοιο. Και πραγματικά τα ψάρια ζωντάνεψαν και έπεσαν μέσα στην πηγή του αγιάσματος. Μέχρι σήμερα, μέσα στην δεξαμενή της Ζωοδόχου Πηγής διατηρούνται επτά ψάρια και μάλιστα σαν να είναι μισοτηγανισμένα από την μια πλευρά.
Τέλος, να μη παραλείψω να αναφέρω ότι σήμερα στην αυλή της Ζωοδόχου Πηγής βρίσκονται οι τάφοι των Οικουμενικών Πατριαρχών.