Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Ρόδος, Παναγία Τσαμπίκα: Θρύλοι και παραδόσεις

 

Πολλά είναι τα θαύματα της Παναγίας Τσαμπίκας στη Ρόδο.

Του Χρήστου Μυστιλιάδη

Πιο πολλά, όμως, είναι τα θαύματα με τις άτεκνες γυναίκες που παρακαλούν την Θεοτόκο να τους χαρίσει παιδί και τάζουν είτε να βαφτίσουν το παιδί του εκεί, είτε να του δώσουν το όνομα Τσαμπίκος ή Τσαμπίκα. Είναι χαρακτηριστικό ότι εκτός από τους Ροδίτες υπάρχουν και περιπτώσεις αλλοδαπών που έχουν δώσει αυτό το όνομα στα παιδιά τους.

Ένα από τα παλιότερα θαύματα της Παναγίας Τσαμπίκας είναι αυτό που συνδέεται με τα μεγάλα κτήματα γύρω από το Μοναστήρι.

Αυτά τα κτήματα ανήκαν σ' έναν Τούρκο Πασά, του οποίου η γυναίκα δεν τεκνοποιούσε. Εκείνη μαθαίνοντας για την Παναγία, προσευχήθηκε κι έφαγε το φυτιλάκι που έκαιγε στο καντήλι της εικόνας της. Έγινε το θαύμα κι έμεινε έγκυος. Ο Τούρκος δεν μπορούσε να πιστέψει πως το παιδί ήταν δικό του. Ούτε πίστευε πως επρόκειτο για θαύμα. Όταν όμως γεννήθηκε το μωρό, κρατούσε στη μικρή χούφτα του το φυτιλάκι του καντηλιού. Τότε ο Τούρκος Πασάς δώρισε στην εκκλησία όλα αυτά τα κτήματα που βρίσκονται γύρω από το ναό.

Η ονομασία Τσαμπίκα, σύμφωνα με την παράδοση, οφείλεται στη λέξη της τοπικής διαλέκτου «τσάμπα» που σημαίνει σπίθα και συνδέεται με τον τρόπο εύρεσης της εικόνας.

Ένας βοσκός καθόταν στη βρύση του Αιμαχιού (ιστορικός τόπος Αρχαγγέλου που βρίσκεται χαμηλά απέναντι από το βουνό), όταν είδε ψηλά στην κορυφή, εκεί που σήμερα βρίσκεται ο μικρός ναός της Παναγίας Τσαμπίκας της Κυράς, κάτι σαν σπίθες (τσάμπες). Όλη η νύχτα πέρασε κοιτάζοντας ο βοσκός να δει αν κινηθεί το φως. Το φως παρέμενε στην ίδια θέση. Ήρθε και δεύτερη νύχτα και τρίτη νύχτα. Πάλι, στον ίδιο τόπο, το ίδιο φως, σαν κάποιος να το κρατούσε.

Τότε ο βοσκός, περίεργος αλλά και φοβισμένος μήπως υπήρχαν στο βουνό κακοποιοί, κάλεσε συγχωριανούς του οπλισμένους, να ανέβουν να δουν τι συμβαίνει.

Σαν έφτασαν στην κορυφή, παραδόξως, αντικρίζουν μία ασημένια εικόνα της Παναγίας επάνω στο κυπαρίσσι και μπροστά της ένα καντήλι αναμμένο.

Το γεγονός αυτό διαδόθηκε παντού, καθώς και στην Κύπρο, όπου το περιστατικό ακούστηκε με πολλή κατάπληξη. Γιατί πράγματι, είχε χαθεί από κάποιο Μοναστήρι της Μεγαλονήσου μια εικόνα τη Παναγίας με το καντήλι.

Επίτροποι από την Κύπρο, ήρθαν στον Αρχάγγελο και αναγνώρισαν την εικόνα. Παίρνοντάς την, επέστρεψαν στην πατρίδα. Η εικόνα, όμως πάλι έφυγε από το θρόνο της κι ερχόταν στην κορυφή του βουνού. Λυπημένοι οι Κύπριοι ήρθαν πάλι και πήραν την εικόνα.

Για να βεβαιωθούν και οι δύο πλευρές πως πρόκειται για την ίδια εικόνα, έκαψαν λίγο το ξύλο της από πίσω για να τη σημαδέψουν (το σημάδι αυτό σώζεται ως σήμερα). Και τρίτη φορά η εικόνα επέστρεψε φέγγοντας στην κορυφή του βουνού.

Τότε, χτίστηκε ναϊδριο και οντάδες σ' εκείνο το σημείο αφιερωμένο στην Παναγία Τσαμπίκα την Κυρά.

Σήμερα, για λόγους ασφαλείας, η θαυματουργή εικόνα βρίσκεται στην Παναγία Τσαμπίκα Κάτω. Το ένα μοναστήρι είναι ψηλά, στον ιερό λόφο (με ύψος 326 μέτρα) όπου κάποτε λατρευόταν η θεά Αρτέμιδα και λέγεται Παναγιά η Τσαμπίκα, η Ψηλή ή, η Κυρά. Το άλλο μοναστήρι, είναι κοντά στον δημόσιο δρόμο και λέγεται Παναγιά η Τσαμπίκα η Κάτω.

Πάνω στο λόφο την Γ’ Κυριακή των νηστειών, της Σταυροπροσκυνήσεως, γίνεται μεγάλο πανηγύρι και θρησκευτικό προσκύνημα, ίσως γιατί η άνοδος εκεί ψηλά θυμίζει τον Γολγοθά του Κυρίου.

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Ρόδος: Ο σπάνιος μεσαιωνικός κήπος Marc de Montalem

  O κήπος του ιδρύματος Marc de Montalem είναι γνωστός στο ροδιακό κοινό ως ο "Κήπος του Μάρκου" και βρίσκεται μέσα στη μεσαιωνική πόλη της Ρόδου, δίπλα στο εκκλησάκι του Αγίου Μάρκου, στην οδό Μενάνδρου, απέναντι από τον Πύργο του Ρολογιού. Ο μεσαιωνικός κήπος έχει δέντρα και φυτά που καλλιεργούνταν την εποχή των Ιπποτών στο νησί και είναι η «κληρονομιά» που έχει αφήσει στη Ρόδο ο νεαρός Γάλλος Marc de Montalembert. Τo 1993 o Marc, έχασε τη ζωή του, σε κατάδυση στο Αιγαίο, στην περιοχή της Τουρκίας και στη μνήμη του οι γονείς του δημιούργησαν το ίδρυμα και τον μεσαιωνικό κήπο, στην καρδιά της Μεσαιωνικής Πόλης. Στον υπέροχο κήπο καλλιεργούνται μεταξύ άλλων λεμονιές, μανταρινιές, πορτοκαλιές, μουσμουλιές, μυρτιές, δάφνες, ανεμώνες, λεβάντα, μέντα, θυμάρι, άκανθος, σαντολίνα, γιασεμιά, αρτεμισίες, δίκταμο, νάρκισσοι, βιόλες, ασφόδελοι, 13 είδη τριανταφυλλιών και πολλά άλλα είδη. Όλα αυτά φυτεύτηκαν και καλλιεργούνται αφού διαπιστώθηκε από διάφορα συγγράμματα, ότι υπάρχουν στη ...

Ο Νίκος Κυπουργός διηύθυνε πέντε παιδικές χορωδίες στη Ρόδο

Μια ξεχωριστή βραδιά αφιερωμένη στα παιδιά, στη μουσική και στη χαρά της δημιουργίας δόθηκε χθες στο Θέατρο της Μεσαιωνικής Τάφρου στα πλαίσια του 8ου Φεστιβάλ Ευρωπαϊκής Πολυφωνίας. Μετά την επιτυχή διοργάνωση της συνάντησης των παιδικών χορωδιών της Ρόδου με τη Χορωδία Κοριτσιών Edvard Grieg από τη Νορβηγία, το Φεστιβάλ, θέλοντας να συμβάλλει στη συνεχή εξέλιξη και ενδυνάμωση του έργου των παιδικών χορωδιών της Ρόδου και των παιδαγωγών τους, αφιέρωσε σημαντική θέση στα παιδιά με τη δημιουργία της «Ημέρας Παιδιού». Φέτος το Φεστιβάλ φιλοξένησε τον μεγάλο δάσκαλο, εκπαιδευτικό και μουσικό Νίκο Κυπουργό, δίνοντας μια μοναδική ευκαιρία για τα μέλη των παιδικών χορωδιών, και του μουσικού σχολείου της Ρόδου να εκφραστούν, να μάθουν και να δημιουργήσουν μέσα από τη μουσική και τη δημιουργικότητα του φημισμένου συνθέτη. Η ΣΟΥΖΑΝΑ ΚΑΡΔΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΝΙΚΟ ΚΥΠΟΥΡΓΟ Μιλώντας στη συναυλία "Ημέρα του Παιδιού" η πρόεδρος του Μουσείου Νεοελληνικής Τέχνης Ρόδου, ηθοποιός - σκηνοθέτης, Σου...

Νέα χρηματοδότηση 29,5 εκατ. ευρώ στη Ρόδο για την αποκατάσταση των ζημιών από τη θεομηνία «Bora»

Επιπλέον πόρους ύψους 29,5 εκατομμυρίων ευρώ εξασφάλισε η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου για την αντιμετώπιση των συνεπειών και την αποκατάσταση των ζημιών που προκάλεσε η θεομηνία «Bora» στη Ρόδο τον Δεκέμβριο του 2024. Η ενίσχυση εγκρίθηκε με νέα απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκου Παπαθανάση. Συνολικός προϋπολογισμός 59,5 εκατ. ευρώ για υποδομές Τα νέα κονδύλια έρχονται να προστεθούν στην αρχική χρηματοδότηση των 30 εκατομμυρίων ευρώ, ανεβάζοντας το συνολικό ποσό που διατίθεται για το νησί στα 59,5 εκατομμύρια ευρώ. Σύμφωνα με την Περιφέρεια, ένα σημαντικό μέρος των έργων που χρηματοδοτήθηκαν από το πρώτο πακέτο έχει ήδη ολοκληρωθεί και παραδοθεί στην κυκλοφορία σε σύντομο χρονικό διάστημα, παρά τις τεχνικές δυσκολίες. Αναμεσά σε αυτά περιλαμβάνονται: Η κατασκευή της νέας γέφυρας στο Φαληράκι, Η αποκατάσταση του οδικού δικτύου στις Πεταλούδες, Η ανακατασκευή του δρόμου Μαριτσά – Ψίνθος. Παράλληλα, οι υπόλοιπες προγραμματισμένες παρεμβάσεις βρίσκονται...